Hamd,
yalnızca Allah'adır.
Bu soruya,
genel ve özel olmak üzere iki yönden cevap verebiliriz:
Genel olarak
şöyle cevap verebiliriz:
Şüphe yok ki
mü'min, Allah Teâlâ'nın her işinde hikmet sahibi ve her şeyi hakkıyla bilen
olduğuna, hiç bir şeyi boşa yaratmadığına ve O'nun bütün fiillerinin bir hikmete
binâen sâdır olduğuna îmân eder.Mü'min, Allah Teâlâ'nın fiillerinden herhangi
birisinin hikmeti kendisine âşikâr olmazsa, bu esasa sığınır, Rabbi hakkında
kötü zanda bulunmaz.
Özel olarak
ise şöyle cevap verebiliriz:
Şüphe yok ki
bu gibi hayvanların yaratılmasındaki hikmetlerden birisi de, Allah Teâlâ'nın
yarattığı şeylerdeki mükemmelliğin belli olması ve Allah -azze ve celle-'nin
yarattıklarını dilediği gibi çekip çevirmesidir.Bu hayvanlar o kadar çok
olmasına rağmen Allah Teâlâ hepsine rızık vermektedir.
Aynı şekilde
Allah Teâlâ, bu hayvanlarla bazı kimseleri imtihan etmekte ve onlara mükâfat
vermektedir. Bu hayvanları öldüren kimsenin cesâreti ortaya çıkmaktadır.
Yine, Allah
Teâlâ bu hayvanları yaratmakla, kullarını, îmân ve yekîn yönünden imtihan
etmektedir.
Mü'min, buna
rızâ gösterir ve Allah Teâlâ'nın emrine teslim olur.
Kalbinde
şüphe hastalığı olan kimse ise, Allah Teâlâ bunu yaratmakla ne istemiş olabilir?
der.
Yine,
yaratılış yününden kendisinden çok daha güçsüz olmasına rağmen, bir hayvanın
kendisine zarar vermesiyle acı duyması ve hastalanması, insanın zayıf ve âciz
bir yaratılmış olduğu ortaya çıkmaktadır.
Bir âlime,
sineğin yaratılmasının hikmeti hakkında sorulduğunda o şöyle cevap vermiştir:
Allah Teâlâ,
sineği, zorba hükümdarların burunlarını yere sürtmek yaratmıştır.Zararlı
hayvanların var olmasıyla faydalı şeylerin yaratılmış olmasının hikmeti ortaya
çıkar. Nitekim bir özlü sözde şöyle denilmiştir: "Eşya, zıddı ile belli
olur."
Üstelik tıp
ve deney yoluyla sâbit olduğuna göre, birçok faydalı ilaç, yılan ve buna benzer
hayvanların zehirinden çıkarılmaktadır. Dış görünüşlerinde zararlı olan şeyleri,
faydalı şeyler olarak yaratan Allah Teâlâ her şeyden münezzehtir.
Ayrıca bu
zararlı hayvanların çoğu, başka faydalı hayvanlara yem olmaktadır. Böylece
tabiatta ve Allah Teâlâ'nın mükemmel bir şekilde yarattığı çevredeki var olan
dengenin bir halkasını oluşturmuş olmaktadır.
Diğer
taraftan müslümanın, Allah Teâlâ'nın bütün fiillerinin hayır olduğuna ve
yarattığı şeylerde sadece şerrin olmadığına, aksine onlarda bir yönden şer var
ise, diğer yönden de hayır olduğuna îmân etmesi gerekir.Nitekim şerrin başı olan
İblis'in yaratılışı gibi, bazı hikmetler bize âşikâr olmazsa bile, İblis'in
yaratılışında bazı hikmetler ve faydalar vardır.
Bu hikmet ve
faydalardan bazıları şunlardır:
İtaatkâr olan
kimselerle günahkâr kimseleri, nefsiyle mücâdele eden kimselerle nefsine boyun
eğip Allah Teâlâ'nın emir ve yasaklarını yerine getirmekte kusurlu olan
kimseleri ve cennetliklerle cehennemlikleri birbirinden için ayırt etmek Allah
Teâlâ, İblis aracılığıyla kullarını imtihan etmektedir.
Allah
Subhânehu ve Teâlâ'dan, bizlere îmân kuvveti ve dînde bilgili olmayı nasip
etmesini dileriz.
Allah Teâlâ, Peygamberimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'e salât ve
selâm eylesin.
Muhammed b. Salih el-Muneccid